مراسم یادبودی برای راتکو ملادیچ، فرمانده پیشین ارتش صربهای بوسنی و جنایتکار جنگی محکومشده، روز شنبه در «خانه ارتش صربستان» در بلگراد آغاز شد؛ همزمان که صربستان با فشار فزاینده اروپا بر سر آنچه بروکسل آن را تجلیل از او مینامد، روبهرو است؛ اتهامی که بلگراد رد میکند.
آگهیآگهیملادیچ هفته گذشته در حالی درگذشت که دوران محکومیت حبس ابد خود را به دلیل نسلکشی، جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت در جنگ بوسنی میگذراند. پیکر او روز پنجشنبه با هواپیمای دولتی از لاهه به صربستان منتقل شد.
سربازان ارتش صربستان تابوت حاوی جسد ملادیچ را که در پرچم ملی پیچیده شده بود، از هواپیما تا یک ون زرشکی بدون علامت حمل کردند و این خودرو سپس با اسکورت پلیس در بزرگراه اصلی بلگراد حرکت کرد.
نناد ووییچ، وزیر دادگستری صربستان که پیشتر اعلام کرده بود صربستان به ملادیچ «همه تشریفات نظامی و دولتی» را اعطا خواهد کرد، در این پرواز حضور داشت. دارکو، پسر ملادیچ، و دو تن از دستیاران پیشین نظامی او نیز همراهش بودند.
پیکر او برای کالبدشکافی به بیمارستان نظامی بلگراد منتقل شد و به گفته خانوادهاش، قرار است تابوت او دوشنبه صبح در کلیسایی نزدیک گورستان کوشوتنیاک در معرض دید عموم قرار گیرد و همان روز در همانجا به خاک سپرده شود، خانواده او روز جمعه اعلام کرد.
به آگاهی یورونیوز رسیده است که او بدون تشریفات دولتی یا نظامی و بدون حضور هیچ مقام در حال خدمتی، از جمله الکساندر وچیچ رئیسجمهور، نخستوزیر و رئیس مجلس، به خاک سپرده خواهد شد.
هیچ شلیک توپ یا حضور تشریفاتی نظامی در کار نخواهد بود و با وجود درخواستهایی در این زمینه، او نه در «کوچه بزرگان» و نه در «کوچه شهروندان برجسته» به خاک سپرده نمیشود.
مقامهای صربستان پیشتر توضیح داده بودند که مراسم یادبود روز شنبه، که مقامهای بلگراد نیز در آن شرکت نکردند، توسط دولت برگزار نشده و سازمانده آن انجمن ژنرالهای بازنشسته بوده است. به گزارش رسانههای داخلی، خانواده ملادیچ گفتهاند او در کنار دخترش که در دهه ۱۹۹۰ خودکشی کرد، به خاک سپرده خواهد شد.
شهرداری بلگراد بخشی از هزینههای شخصی ملادیچ و دیدارهای خانواده او را در دوران حضورش در دادگاه لاهه پرداخت کرده و طی سالهای اخیر به دلیل وخامت حال او، بارها به دلایل انساندوستانه خواستار آزادی زودهنگامش شده بود.
حضور هزاران نفر در مراسم خاکسپاری
پس از آنکه بوسنی در اوایل ۱۹۹۲ و در پی استقلال اسلوونی و کرواسی از یوگسلاوی اعلام استقلال کرد، رهبران صربهای بوسنی با حمایت دولت بلگراد به رهبری اسلوبودان میلوشویچ، یک شبهدولت برای خود ایجاد کردند.
حمله نظامی بعدی که به رهبری ملادیچ، افسر حرفهای ارتش یوگسلاوی که در نبردهای کرواسی هم شرکت کرده بود، انجام شد، با هدف پاکسازی قومی هرچه بیشتر قلمرو بوسنی از دو گروه قومی دیگر، بوسنیاییها و کرواتها، صورت گرفت.
دادگاه بینالمللی کیفری برای یوگسلاوی سابق، ملادیچ را به اتهام نسلکشی به دلیل سازماندهی اعدامهای فراقضایی بیش از ۸ هزار مرد و نوجوان بوسنیایی در ژوئیه ۱۹۹۵ در سربرنیتسا محکوم کرد؛ کشتاری که بدترین حمام خون در خاک اروپا از زمان پایان جنگ جهانی دوم به شمار میرود.
او همچنین به ارتکاب جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت در جریان محاصره سارایوو، طولانیترین محاصره یک پایتخت در تاریخ جنگهای مدرن، محکوم شد.
نیروهای تحت فرمان او که در ارتفاعات اطراف مستقر بودند، نزدیک به چهار سال پس از آغاز جنگ در اوایل ۱۹۹۲، با گلولهباران و تیراندازی روزانه، ساکنان پایتخت بوسنی را در وحشت نگه داشتند.
ملادیچ که به «قصاب بوسنی» مشهور بود، به نماد جنگ در جمهوری پیشین یوگسلاوی با جمعیتی حدود ۳.۵ میلیون نفر بدل شد؛ جنگی که بیش از ۱۰۰ هزار کشته و بیش از ۲ میلیون آواره داخلی یا پناهجو در خارج برجای گذاشت و سرانجام در اواخر ۱۹۹۵ با توافقنامه صلحی که با میانجیگری ایالات متحده به امضا رسید، پایان یافت.
الکساندر وچیچ رئیسجمهور صربستان پیشبینی کرد که تحسینکنندگان ملادیچ، که او را با وجود محکومیتش قهرمان میدانند، ممکن است در شمار زیادی در مراسم خاکسپاری او شرکت کنند.
وچیچ گفت: «تامين و تضمین امنیت برای همه دشوار خواهد بود.» او افزود که پلیس صربستان و سازمان امنیت دولتی پیشبینی کردهاند «دهها هزار نفر» ممکن است در این مراسم حاضر شوند. او گفت: «این کار برای خدمات ما دشوار خواهد بود و از همه داشتههایمان برای تامین امنیت استفاده خواهیم کرد.»
وچیچ افزود: «با خانواده ملادیچ صحبت کردهام و میخواهم همه چیز با وقار برگزار شود.»
رئیسجمهور صربستان بعدتر اعلام کرد که به دلیل برنامه از پیش تعیینشده، در مراسم خاکسپاری ملادیچ شرکت نخواهد کرد.
وچیچ روز جمعه گفت: «روز دوشنبه و تمام روز سهشنبه، میزبان سفر رسمی رئیسجمهور ازبکستان، شوکت میرضیایف، هستم؛ سفری که چهار ماه پیش برنامهریزی شده بود.» او این روزها در سفرهای استانی، پروژههای توسعه زیرساختی را به نمایش میگذارد.
او افزود: «آیا هر آنچه لازم و هر آنچه ممکن بود برای آنکه این مراسم با وقار، جدی و مسئولانه برگزار شود و دولت رفتار درستی داشته باشد، انجام دادهام؟ دقیقا همین کار را کردهام.»
تنش بر سر اتهام تجلیل از ملادیچ
پس از مرگ ملادیچ در روز پنجشنبه گذشته، هزاران صرب در مراسم شمعافروزی و راهپیماییهایی به افتخار او شرکت کردند؛ رویدادهایی که با واکنش و محکومیت بروکسل و دیگر پایتختهای اروپایی روبهرو شد.
مارتا کوس، کمیسر گسترش اتحادیه اروپا، روز جمعه سفر پیشِرویش به صربستان، کشوری که سالهاست نامزد عضویت در این بلوک ۲۷ عضوی است، را لغو کرد.
کوس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تجلیلی که پس از مرگ او صورت میگیرد با ارزشهایی که مسیر پیوستن به اتحادیه اروپا بر آن بنا شده، ناسازگار است.»
او گفت: «راتکو ملادیچ به دلیل نسلکشی، جنایت علیه بشریت و جنایات جنگی محکوم شده است.» او افزود: «بازگرداندن پیکر او به بلگراد، اروپاییان را به یاد تاریکترین فصلهای تاریخ معاصرمان میاندازد.»
وچیچ در پاسخ گفت توضیح کوس «بسیار کوتاه اما مثل همیشه احمقانه» است.
او افزود: «گمان میکنم باید حضور مردم را ممنوع کنیم، خاکسپاری را لغو کنیم و گورستانهایی برای سگها بسازیم.»
کوس پیش از آن در روز جمعه گفته بود روزهای پیشِ رو تا زمان خاکسپاری «آزمونی بسیار مهم» برای بلگراد خواهد بود.
مایکل اوفلرتی، کمیسر حقوق بشر شورای اروپا، روز جمعه از مقامهای صربستان و مقامهای واحد صربنشین بوسنی خواست «با تجلیل از جنایتکاران جنگی محکومشده مقابله کنند»؛ امری که در بوسنی غیرقانونی است و «طبق کنوانسیون اروپایی حقوق بشر جزو آزادی بیان محسوب نمیشود».
اوفلرتی در بیانیهای گفت: «از تجلیل علنی از راتکو ملادیچ، جنایتکار جنگی درگذشتهای که به دلیل نسلکشی سربرنیتسا و جنایت علیه بشریت محکوم شده است، منزجرم.»
همزمان، درخواستها برای آنکه حزب مردم اروپا، روابط خود با حزب مترقی صربستان (SPS) حاکم را قطع کند، افزایش یافته است.
اورسولا فن درلاین، رئیس کمیسیون اروپا، عضو حزب مردم اروپا است؛ همانطور که روبرتا متسولا رئیس پارلمان اروپا و دیگر مقامهای ارشد این حزب نیز عضو آن هستند.
دادگاه ویژه باقیمانده در لاهه که اکنون با نام رسمی «سازوکار باقیمانده بینالمللی برای دادگاههای کیفری» شناخته میشود، اعلام کرد «در کنار قربانیان، بازماندگان و خانوادههایی که از جنایتهایی که آقای ملادیچ به خاطر آنها مجرم شناخته شد، رنج بردهاند، ایستاده است.»
این نهاد هرگونه اقدام برای «تجلیل از کسانی را که به دلیل جنایات جنگی، جنایت علیه بشریت و نسلکشی در دادگاههای بینالمللی محکوم شدهاند»، محکوم کرد.
وزیران خارجه بلژیک و ایرلند نیز به طور علنی با اعطای هرگونه افتخار به فردی که به نسلکشی محکوم شده، مخالفت کردهاند.
در همین حال، باشگاه فوتبال ستاره سرخ بلگراد به دلیل شعارهای هوادارانش در حمایت از ملادیچ، که همزمان با بازی هفته گذشته این تیم در لیگ اروپا سر دادند، از سوی یوفا جریمه شد. ستاره سرخ آن دیدار را با نتیجه ۵ بر ۱ به تیم چکی ویکتوریا پلزن واگذار کرد.
یوفا شامگاه جمعه اعلام کرد کمیته انضباطیاش ستاره سرخ را به دلیل تخلفاتی از جمله سر دادن شعارهای نامناسب برای یک رویداد ورزشی و «رفتار نژادپرستانه و/یا تبعیضآمیز»، ۹۰ هزار یورو جریمه کرده است.
نهاد ناظر فوتبال اروپا جریمه مشابهی برای باشگاه بوسنیایی بوراچ بانیا لوکا در نظر گرفت و آن را به دلیل شعارهای حامی ملادیچ و دیگر تخلفات هواداران در جریان دیدار این تیم در لیگ کنفرانس اروپا برابر ویکینگر ریکیاویک ایسلند، ۳۹ هزار و ۵۰۰ یورو جریمه کرد.
ستاره سرخ پرافتخارترین باشگاه فوتبال در جمهوری سابق یوگسلاوی است و در سال ۱۹۹۱ قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شد.
منبع: تازهترین خبرها از یورونیوز | Euronews RSS
هلدینگ کاسپین استانبولخرید ملک در ترکیهصرافی معتبر ایرانی در ترکیهخرید و فروش طلا در ترکیهمهاجرت به ترکیهواردات و صادرات در ترکیهنیازمندیهای ترکیهاخبار ترکیهاخبار جهانیتوریست ایرانخدمات توریستی در ایرانتورهای گردشگری ایرانهلدینگ اولخدمات کاریابی و فریلنسری و شغلمرجع اطلاعات ایران (همه چیز در ایران)کیف پول و خدمات مالی و پرداخت یاراخبار ایرانتابلو زنده قیمت ارز در ترکیه و استانبولصرافی آنلاین ترکیهقیمت طلا و نقره در ترکیهسرمایه گذاری در ترکیهجواهرات در ترکیهنرخ لحظه ای ارزها در استانبولقیمت دلار امروز در ترکیهقیمت دلار استانبول امروزقیمت لحظه ای دلاراخبار روز ترکیه استانبولاپلیکیشن ISTEXاپلیکیشن قیمت لحظه ای دلار و یورو و لیر و ارزها در ترکیه
اخبار ارز استانبول